Döviz en çok onları vurdu! Dükkânları tek tek kapatıyorlar

Cep telefonu aksesuarı piyasası TL’nin tarihi değer kaybı yüzünden zor günler geçiriyor. Neredeyse tamamen dolar üzerinden işlem yapan sektör, döviz kurlarındaki artıştan en çok etkilenen kesimin başında geliyor. 

Son yılların en çok rağbet gören iş kollarından birisi cep telefonu aksesuarları sektörü zor günler geçiriyor. Geçtiğimiz sene Covid19 salgını nedeniyle kriz yaşayan sektör, bu kez de dövizdeki artış nedeniyle zor günler yaşamaya başladı.Kimisi doğrudan, kimisi ise dolaylı olarak Çin'le ticaret yapıyor. Geçen yıl pandemi nedeniyle kriz yaşayan sektör, tam toparlanacakken bu kez de dövizdeki artış nedeniyle zor günler yaşamaya başladı. Neredeyse tamamen dolar üzerinden işlem yapan sektör, döviz kurlarındaki artıştan en çok etkilenen kesimin başında geliyor.

Eskişehir, Denizli, Manisa ve İstanbul'daki sektör temsilcileri yaşadıkları sıkıntıları şöyle anlattı.

‘SATTIĞIMIZ MALIN YERİNE YENİ MAL KOYAMIYORUZ’

Gökhan Mutlu (ESKİŞEHİR): “Dövizde yaşanan artıştan en çok etkilenen kesimin başında bizim sektör geliyor. Geçtiğimiz yıl yaşanan salgın nedeniyle zaten iş yapamadık. Bu yıl da dövizde yaşanan artış işlerimizi baltaladı. İnsanlar evlerine ekmek götürmekte zorlanırken cep telefonları çalıştığı sürece bize gelmiyorlar. Sattığımız malın yerine yeni mal koyamıyoruz. Türkiye’de çok fazla cep telefonu aksesuarı üretimi olmaması nedeniyle mecburen yurtdışından mal alıyoruz. Kazandığımız para ile ancak dükkanı çevirebiliyoruz. Algısı, vergisi derken elde avuçta bir şey kalmıyor.

‘BÜTÜN MALZEMELER İTHAL’

Haldun Ağde (DENİZLİ): “Kurun artması bizi etkiliyor. Gelen bütün malzemeler ithal. Hepsi dolar bazında fiyatlandırılıyor. Biz TL olarak alsak bile fiyatı döviz cinsinden belirleniyor. Bir bataryayı 30 liraya satıyorsan 35 liraya yerine koyuyorsun. Çünkü kur artıyor. Mecburen tüketiciye yansıtıyoruz. Aynı parayı kazanıyoruz ama daha pahalıya satmak zorunda kalıyoruz. Bizi üzen tarafı bu. Daha ucuza satalım daha çok satalım. Sürümden kazanalım. Aynı parayı kazandıktan sonra daha ucuza satmak isterim.

‘DÜKKANINI KAPATANLAR OLDU, DAHA DA KAPATANLAR OLACAKTIR’

Müşteri sayısı baya azaldı fiyatların artmasından sonra. Zaten pandemiden dolayı yüzde 50 müşteri kaybı yaşadık. Doların artışından sonra şimdi yüzde 15 daha müşteri kaybettik. Bizim sektörde dükkanını kapatanlar oldu. Dayanamayıp daha da kapatanlar olacaktır. Özellikle dolar bazında borcu olan işletmecilerin durumu kritik. Bizim ürünlerimizin tamamı dolar bazında fiyatlandırılıyor.

‘TÜRKİYE'NİN HER YERİNDE DURUM AYNI’

Borcu olan gider borcu olmayan ayakta kalır. Nereye gidersen git Türkiye'nin her yerinde durum aynı. Öğlene kadar siftah bile edemiyorum. Artık müşteri eskisi kadar sık gelmiyor. Ancak mecbur kalınca geliyor.”

‘SATIŞLAR DURDU’

Özgür Teker (MANİSA): “Pandemiden sonra ayakta kalmaya çalışalım derken şimdide dövizdeki artış bizi yıprattı. Döviz kurlarındaki artış sebebiyle cihazların veya aksesuarların fiyatları günü gününü tutmuyor.

Şuanda satışlar durmuş durumda. Satış yapamıyoruz. Çünkü hem ürün çok pahalı hem de firmalar cihaz vermiyor. Gece 5 bin lira olan telefonun fiyatı sabah 8 bin liraya çıkıyor. Bunu müşteriye de anlatamıyoruz. Ayrıca vatandaş artık çeşitli mağazalardan taksitle telefon alıyor, geliyor bize peşin fiyatına ucuza satıyor. Böyle satışlar her geçen gün arttı. Ancak biz de satın alamıyoruz. Çünkü bizde de para yok. Artık ne yapacağımızı şaşırdık. Bir cihaza 12 bin lira, 14 bin lira arasında fiyat söylemek bizi de üzüyor. Ama bunun suçlusu biz değiliz.”

‘DÖVİZ ARTIŞI NEDENİYLE YÜZDE 7080 ZARAR ETTİK’

Hayri Kuşoğlu (İSTANBUL):

“Pandeminin üzerine yaşanan döviz artışı bizi mahvetti. Bizim bütün malımız yurtdışından geldiği için işimiz dolarla yürüyor. O yüzden döviz kurlarındaki artış bizim fiyatlarımızı da yüzde 100 etkiliyor.

Son günlerdeki ani döviz artışı nedeniyle yaklaşık yüzde 70, yüzde 80 zarar ettik. Her zaman aldığımız malzemeleri 2 katı fazla fiyata alıyoruz şu anda. Bu sefer de biz müşterilere 2 katı fazla fiyat vermek zorunda kalıyoruz. Müşteriler de tabi bu durumdan şikayetçi. Müşteri, ‘Bir ay önce sen bana bu kadar fiyat vermiştin, şimdi bana 200 TL fazla fiyat veriyorsun. Bu kadar mı yükseldi?' diye soruyor. Evet, bu kadar yükseldi…

‘ALLAH SONUMUZU HAYIR ETSİN’

Döviz artışından önce 6 kalem mal alıyordum, bin lira ödeme yapıyordum; şimdi 3 kalem mal alıyorum, 800 lira – bin lira ödeme yapıyorum. Korkunç bir durum. Allah sonumuzu hayır etsin de zor yani bu ülkede artık…

‘MÜŞTERİ FİYATI DUYUNCA GERİ GİDİYOR’

Vatandaşlar eskiden gelip ürünü alıp gidiyorlardı. Şimdi geliyorlar, fiyatı sorup alamadan gidiyorlar. Şarj aletlerinde mesela 3050 TL arası bir fiyat veriyorduk şimdi 7080 TL. Orijinal şarj aletlerinin fiyatları 2 kat daha fazla. Müşteri fiyatı duyunca geri gidiyor.

‘İNSANLAR TELEFONLARI BOZULSA BİLE YENİSİNİ ALAMIYOR’

En çok teknik malzemeye zam geldi. Telefon ekranları olsun, şarj soketleri olsun, bataryalar olsun, bunlara kesinlikle fazlasıyla zam geldi.

Aksesuarlar yine bir şekilde kurtarıyor ama teknik malzemelere çok zam geldi, fiyatları 2 katına çıktı. Sadece teknik malzemeler ya da aksesuarlar değil, telefon fiyatlarında da çok artış oldu. Artık insanlar elindeki teknolojik cihazlar bozulsa bile yenisini almak yerine tamire getiriyorlar çünkü yerine yenisini alamıyorlar. ‘Bir süre daha idare edeyim' diyorlar.”

https://www.sozcu.com.tr/2021/ekonomi/dovizdekiartisceptelefonuaksesuaripiyasasinivurdusuclusubizdegiliz6799176/