Sanayi küçülüyor, devlet büyüyor

Üretim kan kaybederken devlet kadroları büyümeye devam etti; kamu sektörü son bir yılda 127 bin 677 yeni personel alımı yaptı. İmalat sanayisinde istihdam bir yılda 60 bin düştü.

Sanayide istihdam alarm verirken, kamu kadroları büyümeye devam ediyor. Finansmana erişimin zorlaşması, tıkanan kredi kanalları ve yüksek enflasyon, üreticiyi kapasite daraltmaya ve işçi çıkarmaya zorluyor. Diğer taraftan, Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (SBB) verilerine göre kamuda istihdam kesintisiz artıyor.

Kamu Sektörü İstihdam Raporu’na göre Türkiye’de kamu çalışan sayısı, 2026 yılı ikinci çeyreği itibarıyla 5 milyon 417 bin 126 kişiye ulaştı. Böylece kamuda istihdam edilen kişi sayısı geçen yılın aynı dönemine göre 127 bin 677 kişi artmış oldu.

5 KİŞİDEN 1’İ KAMUDA

Kamuda çalışanların 3 milyon 582 bin 25’i kadrolu, 419 bin 801’i sözleşmeli, 1 milyon 267 bin 501’i sürekli işçi statüsünde yer alıyor. Kadrolu personel, kamunun yüzde 66’sından fazlasını oluştururken en dikkat çeken artış belediyelerde yaşandı. Belediye iktisadi teşekküllerindeki çalışan sayısı bir yılda 31 bin 15 artışla 696 bin 178 kişiye yükseldi. Bu durum, kamu istihdamındaki büyümenin önemli bir kısmının yerel yönetim bağlantılı yapılardan geldiğini gösteriyor.

Türkiye’de kayıtlı çalışan her 5 kişiden yaklaşık 1’i kamu tarafında çalışırken daralan sanayi istihdam üretemiyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, sanayi üretimi haziranda yıllık yüzde 1.4 gerilerken istihdamı da yüzde 1.1 azaldı. İnşaat ve hizmetlerdeki artış sanayideki kaybı telafi edemedi. İmalat sanayisindeki istihdam ise bir yılda 60 bin 155 kişilik kayıpla 4 milyon 479 bin 917’ye geriledi.

Sanayinin payı yüzde 30’un altına indi 

Türkiye ekonomisindeki erken sanayisizleşme istihdamda da çok net görülüyor. Sanayi sektöründe çalışan ücretli çalışanların oranı 2022’de yüzde 32.3 seviyesinde iken bugün ise yüzde 27.6’ya kadar gerilemiş durumda. Son dört yılda 4.7 puanlık bir kayıp oluştu. TÜİK verilerine göre 2024’ün haziran ayında 40 bin 490 olan kömür ve linyit işçisi sayısı bu yılın aynı ayında yüzde 18.5 düşüşle 30 bin 526’ya geriledi. Tekstil sektöründe çalışan sayısı bir yılda yüzde 5.6, giyimde yüzde 6.1, deri ürünlerinde yüzde 5.9 geriledi.

Sözcü