3 trilyon dolar vergi yoksulluğa yetmedi

AKP iktidarında 33 trilyon lirayı aşan vergi toplandı. 2003’ten bu yana vergi geliri yabancı para cinsinden 3 trilyon doları aşmasına rağmen iktidar, yoksul vatandaşa hâlâ ‘kaynak yok’ diyor.

AKP, iktidarı boyunca trilyonlarca dolarlık kaynak kullanmasına rağmen Türkiye ekonomisinin hiçbir yapısal sorununa çare üretemediği gibi yoksulluğu ve gelir eşitsizliğini daha da derinleştirdi. Kasım 2002’de iktidara gelen AKP, 23 yılı geçen iktidarında 3 trilyon dolarlık vergi topladı ve 66 milyar dolarlık kamu varlığını özelleştirdi. Vergiler ve özelleştirmeler de yetmedi, Türkiye’nin brüt dış borç stoku AKP iktidarında 433 milyar dolar arttı. AKP, Cumhuriyet tarihinde hiçbir iktidarının sahip olmadığı büyüklükteki bütçeyi yönetmesine rağmen hâlâ asgari ücretli, memur, emekli hak ettiği zamları istediği zaman ‘Kaynak yok’ bahanesine sığınıyor.  

2021 KIRILMA YILI

İktidarın ilk tam yılı olan 2003’te yaklaşık 82.5 milyar liralık vergi toplandı. Merkez Bankası’nın ortalama kurlarına göre 2003’te toplanan vergi 55.3 milyar dolara karşılık geliyordu. 2003’te 82.5 milyar lira olan bütçenin vergi geliri, geçen yıl 11 trilyon 49 milyar liraya yükseldi. Dolar bazında da vergi gelirleri yüzde 405’lik artışla 279.8 milyar dolara ulaştı. 2003’ten başlayarak 2026 Ocak’a kadar vatandaşlar ve şirketlerden 33 trilyon 140 milyar liralık vergi toplandı. Ortalama kurla vergi geliri 3 trilyon doları aştı.

Ekonomik krizin derinleştiği 2021 yılının sonrasında bütçenin vergi gelirleri dolar bazında bile katlandı. AKP iktidarı 2021 yılında 131 milyar dolarlık vergi toplamıştı. Söz konusu rakam 2025 yılında 279 milyar doları aştı. Trilyonlarca dolarlık kaynağa rağmen sosyal devletin temel fonksiyonlarından sağlık ve eğitim hizmetleri büyük oranda özel sektöre bırakıldı. Akp’nin iktidarda olduğu 23 yılın ardından gelinen noktada vatandaş ne aldığı hizmetlerden ne de aylık gelirinden memnun. 

Borç 433 milyar dolar arttı

Rekor vergi geliri de yetersiz kaldığı için AKP iktidarında Türkiye’nin brüt dış borç stoku 433 milyar 107 milyon dolar arttı. 2002’nin sonunda 131 milyar 790 milyon dolar olan dış borç, 2025’in üçüncü çeyreğinde 564 milyar 897 milyon dolara çıktı. Yarım trilyon dolara dayanan dış borç da harcamaları karşılayamadı ve AKP iktidarında 66 milyar dolarlık özelleştirme yapıldı.
Cumhuriyet tarihindeki özelleştirmelerin yüzde 89.7’si AKP döneminde oldu. Özelleştirmede sıra köprülere bile geldi. İktidar, 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü’nü de satmak istiyor.  

Sözcü