Bölgesel çatışmaların gölgesinde tarımsal üretimde kriz çanları çalıyor. ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları sonrası, dünyanın en önemli üre üreticilerinden biri olan bölgeden sevkiyat durma noktasına geldi.
Bu gelişme üzerine Resmi Gazete’de yayımlanan kararla, üre ithalatında gümrük vergisi tamamen kaldırıldı.
Bu kapsama Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonlu (GTİP) 3102.10.12.00, 3102.10.15.00, 3102.10.19.00 ve 3102.10.90.00 kodlu üre alındı.
Bugünden itibaren yürürlüğe giren düzenleme, artan döviz kuru ve küresel fiyat artışları altında ezilen üretici için bir nebze nefes aldırma amacı taşıyor.
ÜRE FİYATLARINDA SAVAŞ DOPİNGİ
İran'ın küresel üre piyasasındaki hakim pozisyonu, çatışmaların başlamasıyla birlikte fiyatları yukarı yönlü tetikledi. Kamuoyuna yansıyan verilere göre, savaşın başlangıcından bu yana üre fiyatlarında ton başına 135 doların üzerinde bir artış kaydedildi.
Gümrük vergisinin sıfırlanması hamlesi, bu yüksek artışın tarlaya ve dolayısıyla halkın sofrasına yansımasını engellemeyi hedeflese de, küresel piyasalardaki oynaklık üreticinin endişesini koruyor.
TİCARET BAKANLIĞI: ARZ GÜVENLİĞİ VE FİYAT İSTİKRARI HEDEFLENİYOR
Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan resmi açıklamada, temel gıda maddeleri ve tarımsal ham maddelerde arz güvenliğinin korunmasının öncelik olduğu vurgulandı.
Piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyat hareketlerinin önüne geçilmesinin amaçlandığı belirtilen açıklamada, üretici ve tüketici refahının gözetildiği ifade edildi.
Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli bir şekilde ticaret politikası araçlarının kullanıldığını bildiren bakanlık, şu değerlendirmeyi yaptı:
"Bölgemizdeki gelişmeler ve tedarik süreçlerine yansımaları dikkate alınarak tarım sektöründe üreticilerimizin maliyetlerinin artmasını önlemek ve bu suretle gıda ürünlerinde herhangi bir fiyat artışının önüne geçmek amacıyla gübre sektöründe arz güvenliğini teminen üre cinsi eşya için gümrük vergileri sıfırlanmıştır. Bakanlığımız, Tarım ve Orman Bakanlığı ile koordineli ve istişare içinde gıda ürünlerinde arz güvenliği ve fiyat istikrarının sağlanmasını teminen iç ve dış piyasaları yakından takip etmeye, üretici ve tüketiciyi birlikte koruyacak şekilde gerekli tüm tedbirleri almaya devam edecektir."
Gübrenin Hammaddesi Olan Üre İthalatında Gümrük Vergisi Yeniden Düzenlendi
— T.C. Ticaret Bakanlığı (@ticaret) March 6, 2026
(07.03.2026) pic.twitter.com/seyCG7XZ54
İTHALATA BAĞIMLILIK ÇIKMAZI
Vergi hamlesi, gıda fiyatlarındaki artışı frenlemek için bir araç olarak sunulsa da, Türkiye'nin gübre gibi en temel tarımsal girdide dışa ve özellikle savaş bölgelerindeki tedarik zincirlerine bu denli bağımlı olması, tarım sektöründeki kırılganlığı bir kez daha gözler önüne serdi.
